Leks 13: Bi’t weeder

 

Det schochst dü üüb detheer sidj

Bi’t weeder  jaft det för Paul an Emma föl tu sen an tu hiaren: üüb’t lun, uun a loft an uun’t weeder. Wat det diar ales so för tiaren jaft an wat jo maage! Paul an Emma keer mä üüb en skap trinjenam’t eilun. Hoker noch mä uun buurd gungt an wat jo diar ales belewe, det fu wi nü tu weden.

 

Snaake auer det bilj

sid 28 - 29

So küd fraagen tu det bilj ütjsä. Wat küd ham diarüüb swaare?

Wat schochst dü üüb det bilj?
Wat maage dön jongen üüb det skap?
Wat ferkeeft de maan uun det letj hüs?
Huar kön ham ham ütjrau?
Wat maage dön kuben?
Wat för tiaren schochst dü?
Wat stäänt üüb a dik?
Huar as Tofel, huar as det kaat?
Hoker kön lees, wat üüb det skäält üüb a rochter sidj stäänt ?
Wat as ales ruad-witj üüb det bilj?

 

Mäenöler snaake

So küd Paul an Emma mäenöler snaake:    

Emma:

  

Ik frööge mi üüb de ütjfluch! Fein, det dan aatj uk diarbi as, Paul!

Paul:

 

Luke ens, hi hee ham gliks weler en runstük mä fask haalet, so ian küd ik nü uk gud haa. Aatj!

Paul san aatj:

 

Jä? Wat as nü al weler luas?

Paul:

 

Haalest dü för Emma an mi uk en runstük mä fask faan det buud?

Paul san aatj:

 

Jä, maage ik. An do keert de ual koter „Pelle“ gliks luas. Frau Hansen hee al twuntig euro för jam ale betaalet.

Emma:

 

Huar as Frau Hansen eentelk? Ik haa ham goor ei muar sen.

Oluf:

 

Hat luket ham de koter „Pelle“ al ens faan banen uun, Paul san aatj paaset üüb üs üüb!

Emma:

 

Nö, do as jo ales gud. Gung wi eentelk uk ap üüb de ialtörem? Det wiar fein!

Klara:

 

Det maage wi daaling eftermade, det as al ufmaaget. Faan diar boowen ütj kön wi widj auer a sia luke! An luke ens, so en fein fering hüs hee man ualaatj uk, bluat huarölers. Diar as en wiartskap uun!

Broder:

 

Tine san draag flocht gliks wech, of hat flocht mä de draag wech, wat as det för en dolen winj! Dön schep mä hörens tjok ol stjiart det goor ei.

Oluf:

 

Nee, diaram kön jo jo uk üüb a dik luup. Kem jam nü, wi skel uun buurd, üüs tuur gungt gliks luas! An eftert wal ik uun de strunkurew sat!

Emma:

 

Det wul Annika an ik dach al maage, diar haa ik mi al so loong üüb frööget!

Oluf:

 

Fu wi turocht. Nü uun buurd! Tine, komst dü uk mä dan draag?

 

Tuharke

 

Du ens wat!

Fertel faan en ütjfluch mä din familje/ din klas!

Snaake mä dan naibüür auer en ütjfluch!

Teel dön eilunen/halgen ap, wat dü käänst!

Luke di mä din klas en lunkoord uun!

 

Heer jaft det wat tu dun:

En bilj, wat ham uunmoole kön -  Leks 13

 

Spalen, liitjin, riimen an staken

Riimel

  • Bi strun (Fryske Taal Rotunde, Dial 1, hrsg. vom Nordfriisk Instituut, Bredstedt 2002, S. 15.5)

Liitje

Leesestak

 

Wurden tu detheer sidj (wurdenrak)

Heer jaft det en liist mä wurden för al dön saagen, wat üüb det bilj tu sen san, an uk mä wurden, diar brükt wurd, am auer det bilj tu snaakin.

 

Det kön wi nü (Kompetenzen)

  • fering wurden eftersnaake
  • faan di salew fertel
  • sai, wat di gefäält an wat ei
  • ferstun, wat a skuulmääster sait